Dwa oblicza ozonu: stratosferyczny i troposferyczny
Ozon (O₃) to szczególna forma tlenu, która w zależności od miejsca występowania pełni zupełnie inną rolę:
- „Dobry” ozon (stratosferyczny): Tworzy warstwę ozonową wysoko w atmosferze. Powstaje naturalnie pod wpływem słońca i chroni życie na Ziemi przed zabójczym promieniowaniem UV.
- „Zły” ozon (troposferyczny): Występuje bezpośrednio przy powierzchni ziemi. Jest szkodliwym zanieczyszczeniem wtórnym, które zagraża zdrowiu ludzi, zwierząt oraz niszczy roślinność.
Jak powstaje smog ozonowy?
Gaz ten przy ziemi nie jest emitowany bezpośrednio z kominów czy rur wydechowych. Powstaje w wyniku reakcji chemicznych zanieczyszczeń transportowych i przemysłowych (tlenków azotu oraz lotnych związków organicznych) pod wpływem silnego nasłonecznienia i wysokiej temperatury.
Najwyższe stężenia ozonu występują w słoneczne, upalne i bezwietrzne dni letnie. W czystym środowisku naturalnym ozon może powstawać w małych ilościach również podczas burz lub w pobliżu wodospadów.
Dlaczego i jak monitorować stężenie ozonu?
Wysokie stężenie ozonu w powietrzu, którym oddychamy, może powodować podrażnienia dróg oddechowych, ból w klatce piersiowej oraz pogorszenie stanu zdrowia u osób starszych, dzieci i astmatyków.
Bieżące, jednogodzinne wyniki pomiarów dla naszego regionu można śledzić na żywo dzięki danym Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska:
- Na portalu internetowym Jakość Powietrza GIOŚ
- W darmowej aplikacji mobilnej Jakość Powietrza w Polsce
Źródło: Główny Inspektor Ochrony Środowiska
